ΟΙ ΔΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΡΑΦΗΝΑΣ ΑΦΗΓΟΥΝΤΑΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ

[Στάθης Δημητρακός]

ΟΔΟΙ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ

28ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ

Η 28η Οκτωβρίου 1940: Η ημερομηνία της κήρυξης του  Ελληνοιταλικού Πολέμου 1940-41.   
Τις πρώτες  πρωινές ώρες ο πρεσβευτής της Ιταλίας Γκράτσι επισκέφθηκε τον Ιωάννη Μεταξά στο σπίτι του και του επέδωσε τελεσίγραφο  της κυβέρνησής του με το οποίο ζητούσε την ελεύθερη είσοδο των Ιταλικών στρατευμάτων στην Ελλάδα και την κατάληψη ορισμένων περιοχών της χώρας .
Ο Ι. Μεταξάς απέρριψε το τελεσίγραφο με το ΟΧΙ. Αμέσως άρχισε ομόψυχη και μεγαλειώδης κινητοποίηση του Λαού και του Έθνους στο σύνολο του, η οποία οδήγησε στη δημιουργία του Έπους του '40 και της Εθνικής Αντίστασης που επακολούθησε.
Μεταπολεμικά η επέτειος της ημέρας  αυτής καθιερώθηκε ως Εθνική Εορτή.

Η Ραφήνα έχει δυο οδούς με όνομα  28ης ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ
1. Στο Κιούπι κοντά στο 3ο Δημοτικό Σχολείο
2. Στη Γέφυρα των Λορδων, στον οικισμό Πανόραμα κοντά στη εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου

ΔΑΒΑΚΗ ΠΙΝΔΟΥ

Στον Συνοικισμό της Ραφήνας μια οδός φέρει το διπλό όνομα ΔΑΒΑΚΗ-ΠΙΝΔΟΥ.
Το οδωνύμιο δόθηκε προς τιμήν του Κωνσταντίνου Δαβάκη και της Οροσειράς της Πίνδου,σε ανάμνηση του Έπους του '40.
Με τον ίδιο όνομα ΔΑΒΑΚΗ ΠΙΝΔΟΥ υπάρχουν οδοί στους Αγίους Αναργύρους στα Μυκονιάτικα, στου Ζωγράφου, στην Ν. Πεντέλη, στον Υμηττό στο Καλυκοποιείο και στον Πειραιά.

ΔΑΒΑΚΗΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ (1897-1942) :

Στρατιωτικός, ήρωας του Ελληνοϊταλικού πολέμου. Γεννήθηκε στο Οίτυλο της Λακωνίας.
Αποφοίτησε από τη Σχολή Ευέλπιδων το 1916.
Συνέχισε τις σπουδές του στην Ανώτερη Σχολή Πολέμου στην Αθήνα και στο Παρίσι.
Έλαβε μέρος στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο(μάχες Σκρά- Δοϊράνης) και πήρε προαγωγή για ανδραγαθία.
Συμμετείχε στη Μικρασιατική εκστρατεία και τιμήθηκε με αριστείο ανδρείας.
Το 1936 αποστρατεύτηκε αυτεπαγγέλτως με το βαθμό του Συνταγματάρχη. Το 1940, τρεις μήνες πριν την επίθεση των Ιταλών, ανακλήθηκε στην ενέργεια και ανέλαβε διοικητής του Μεικτού αποσπάσματος τής Πίνδου.

Κατά την εισβολή των Ιταλών (28/10/1940) το τμήμα του αντιμετώπισε πρώτο ολόκληρη την εχθρική μεραρχία των Αλπινιστών "Τζούλια". Εφάρμοσε υποχωρητικό ελιγμό με ευρύ μέτωπο σε ορεινό έδαφος μέχρι να φθάσουν ενισχύσεις. 'Όταν έφθασαν ενισχύσεις ( 1/11/1940) εξαπέλυσαν κυκλική ηρωική αντεπίθεση, με αποτέλεσμα να υποχωρήσουν οι εχθρικές δυνάμεις. 'Ήταν η πρώτη νικηφόρα μάχη του πολέμου και πρώτη ήττα του 'Άξονα.  Την επόμενη ημέρα (2/11/1940) τραυματίστηκε στο στήθος στον Προφήτη Ηλία της Φούρκας (Πίνδος). Μεταφέρθηκε τραυματίας στην Αθήνα για θεραπεία. Τον Δεκέμβριο του 1942, οι ιταλικές αρχές κατοχής τον συνέλαβαν ως όμηρο ενώ νοσηλευόταν. Κατά την μεταφορά του στην Ιταλία το πλοίο "Τσιτά  ντι Τζένοβα" τορπιλίστηκε κοντά στις Αλβανικές ακτές. Ο Δαβάκης πνίγηκε στα νερά της Αδριατικής, αναγνωρίστηκε το πτώμα του και θάφτηκε στον Αυλώνα.

ΠΙΝΔΟΥ

Πίνδος: Η μεγαλύτερη και επιβλητικότερη ελληνική οροσειρά, αρχίζει από τα Αλβανικά σύνορα.
Αποτελεί την σπονδυλική στήλη της ηπειρωτικής Ελλάδας.
Διαχωρίζει την Ήπειρο από την Μακεδονία και την Θεσσαλία.
Η κύρια Πίνδος είναι το τμήμα της οροσειράς μεταξύ Γράμμου και Λάκμωνος. Τα κυριότερα όρη της Πίνδου είναι ο Γραμμος,
ο Σμόλικας, η Βασιλιτσα, ηΤύμφρη η Γκαμήλα, ο Λάμκος ή Περιστέρι, Αθαμανικά Όρη ή Τζουμέρκα κ.ά.
Το υψηλότερο βουνό είναι ο Σμόλικας με 2637μ. Έχει βαθιές χαράδρες και πολλά πλούσια δάση. Η οροσειρά είναι κατάφυτη και εξαιρετικά δύσβατη Από την Πίνδο πηγάζουν ποταμοί: Αώος, Αλιάκμονας, Άραχθος, Αχελώος.

Στα βουνά και στα φαράγγια της Πίνδου, στην Ήπειρο, κρίθηκε, το Νοέμβριο του 1940, η έκβαση του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. Οι ηρωικοί φαντάροι μας απέκρουσαν, τις  Ιταλικές ορδές, τους φασίστες επιδρομείς του Μουσολινι, που  επιχείρησαν να καταλάβουν την πατριδα μας. Κέρδισαν τη μάχη της Πίνδου, μεγάλης τρατηγικής σημασίας για την έκβαση του πολέμου. Πολέμησε με μανία και λύσσα ο στρατός μας, και όχι μόνο σταμάτησε,  αλλά διέλυσε την  «Τζούλια».
Στην τελική επικράτηση του ελληνικού στρατού βοήθησαν και οι κάτοικοι των χωρίων της Πίνδου με ενθουσιασμό και ηρωισμό και ιδίως οι γυναίκες.

Εκτός την οδό  ΔΑΒΑΚΗ  ΠΙΝΔΟΥ του Συνοικισμού υπάρχουν  δυο οδοί ΠΙΝΔΟΥ σε οικισμούς της ευρύτερης περιοχής της Ραφήνας.
1. Στα Περιβολάκια, στην Αγία Τριάδα κοντά στην εκκλησία.
2.Στη Γέφυρα των Λόρδων ,στο Πανόραμα, κοντά στην εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου

ΟΙ ΠΕΣΟΝΤΕΣ ΣΤΟ ΑΛΒΑΝΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΡΑΦΗΝΑ

1. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ

Ήρωας του Αλβανικού έπους. Γεννήθηκε το 1910 στην Τρίγλια της Μ.Ασίας.
Ο Στάθης Δημητρακός ήταν γιος του Αρχιμήδη και της Μαρίας. Παντρεμένος με την Τριγλιανή Ελευθερία Χρυσ.  Καπάντρια. 
Επιστρατεύτηκε ως έφεδρος «για τα νέα όπλα» το Σεπτέμβριο του 1940, πριν την κήρυξη του πολέμου,  λοχίας  στο 7ο Σύνταγμα Πεζικού Χαλκίδας.
Το 7ο Σύνταγμα Πεζικού μεταφέρθηκε σιδηροδρομικώς από την Χαλκίδα  στην Καλαμπάκα στα μέσα του Οκτώβρη  και την 28η Οκτωβρίου 1940 ήταν στο Καστράκι της Καλαμπάκας.

Από το Καστράκι της  Καλαμπάκα ς ξεκίνησε το 7ο Σύνταγμα Πεζικού την 28η Οκτωβρίου για την αντιμετώπιση των Ιταλικών δυνάμεων εισβολής.
Έλαβε μέρος στις μάχες της Πίνδου (Σαμαρίνα,  Δίστρατο, Σμόλικας), όπου οι Έλληνες στρατιώτες ανέκοψαν τους Αλπίνι (Αλπινιστές) της  Μεραρχίας Τζούλια. Το 7ο Σύνταγμα Πεζικού συνέχισε τον αγώνα στην Πίνδο εναντίον της Ιταλικής εισβολής, όπου οι ελληνικές δυνάμεις απώθησαν τον εισβολέα.
Από τα μέσα του Νοέμβρη - 14 Νοεμβρίου 1940 και μετά- αρχίζει η ελληνική αντεπίθεση  και η προέλαση στην Αλβανία. Το 7ο Σ.Π συμμετείχε σε επιθετικές  επιχειρήσεις. Στις 23/12/1940 άρχισε η επίθεση των ελληνικών μονάδων για την κατάληψη του στενωπού της Κλεισούρας.
Έπεσε την πρώτη ημέρα της επίθεσης στη θέση Κούκιαρι (αντέρεισμα ) Ν/Α της Κλεισούρας (23/12/1940), ξημερώνοντας παραμονή των Χριστουγέννων.
Η σύζυγός του Ελευθερία Δημητρακού  ήταν έγκυος στην κόρη τους Μαρία. Η γυναίκα του δεν είδε πια τον άνδρα της και η κόρη τους Μαρία δε γνώρισε ποτέ τον πατέρα της.

ΠΛΑΤΕΙΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ
 Κέντρο Ραφήνας

2. ΒΑΜΒΑΚΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ

Ήρωας του Άλβανικού έπους.
O Νίκος Βαμβακάς του Κωνσταντίνου  γεννήθηκε το 1916 στην Τρίγλια της Προποντίδας Μικράς Ασίας . Έμεινε ορφανός και από τους δύο γονείς.  Μεγάλωσε με την οικογένεια του Μπάρμπα- Γιώργη Ζαχαρίου (Καμπούρη), την σύζυγο του Βασιλική και τα τρία παιδιά τους.
Ήταν ανιψιός της Κυρά- Βασιλικής . Ασκούσε το επάγγελμα του ψαρά στη Ραφήνα.
Επιστρατεύθηκε την 28η Οκτωβρίου 1940 στο  34ο Σύνταγμα Πεζικού. Πέθανε στο 1ο Σ.Ν. Ιωαννίνων (5/1/1941), όπου  μεταφέρθηκε με κρυοπαγήματα.

«Tα κρυοπαγήματα έκαναν θραύση στα πόδια των στρατιωτών και τα νοσοκομεία γέμισαν από ακρωτηριασμένους μαχητές. Οι νέοι με τις πατερίτσες έγιναν ένα γνώριμο φαινόμενο τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην Ιταλία. Το χιόνι και τα κρυοπαγήματα ήταν κάτι που δεν είχαν προβλέψει ή δεν είχαν εκτιμήσει σωστά, όσοι μελετούσαν για χρόνια τον επικείμενο πόλεμο. Το πολικό κρύο, η λάσπη, η βρωμιά και η ψείρα, τα παγωμένα πτώματα ανδρών και ζώων και το φάσμα του ακρωτηριασμού και του αργού θανάτου αποτελούν και αυτά μια άλλη πλευρά του πολέμου, που λείπει κι αυτή από τις επίσημες ιστορίες, αλλά  που αποτελεί βασικό μέρος των μαρτυριών που σώθηκαν από το μέτωπο και από τις δύο πλευρές».
Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Τόμος ΙΕ, Εκδοτική Αθηνών ΑΕ.Η Ελληνική αντεπίθεση και η προέλαση στην Αλβανία, σελ.424. 

Οδός  ΒΑΜΒΑΚΑ[ΜΠΑΜΠΑΚΑ] ΝΙΚΟΛΑΟΥ - Παλιά Ραφήνα


3. ΑPAΠΑΚΗΣ ΑΓΓΕΛΟΣ

Ήρωας του Αλβανικού έπους. Γεννήθηκε το 1912 στα Νέα Στύρα, γιος του ψαρά Φώτη Αραπάκη(Καμπαράδου) και της Ζαμπέτας.
Ο Φώτης Αραπάκης καταγόταν από την Ερμιόνη και ήρθε στο Νότιο Ευβοϊκό στις αρχές του 20ου αιώνα.
Αρχικά κατοικούσε στα  Νέα Στύρα της Ευβοίας.
Λίγο μετά την εγκατάσταση των Τριγλιανών προσφύγων,  η οικογένεια Φώτη Αραπάκη ήρθε μόνιμα στην Ραφήνα.
α παιδιά της  οικογένειας του Φώτη Αραπάκη ήταν ψαράδες.
Ο  Αγγελής Αραπάκης επιστρατεύθηκε στο 3ο Σύνταγμα Πεζικού Χαλκίδας.
Έπεσε στις 25/1/1941, υψ.1285 Ν/Δ της Κλεισούρας
.

Οδός ΑΡΑΠΑΚΗ ΑΓΓΕΛΗ - Παλιά Ραφήνα

Πηγές:

1.ΓΕΣ/ΔΙΣ – Στοιχεία-Εκδόσεις.
2. Εφημερίδα «Καθημερινή». Ειδική έκδοση. Που έπεσαν οι 7.948 του Ελληνοϊταλικού πολέμου, Σάββατο 28 και Κυριακή 29/10/1995.
3. Ιστορία του Ελληνοϊτα λικού και Ελληνογερμανικού Πολέμου, Αλέξανδρου Εδιπίδου, Εκδοτικός Οίκος Σ.Α.Τζήριτα , 1959.   
4. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Τόμος ΙΕ, Εκδοτική Αθηνών ΑΕ.Η Ελληνική αντεπίθεση και η προέλαση στην Αλβανία, σελ.424. 

                                                                                  Στάθης Χρήστου Δημητρακός           

[Θεοδοσία Μυρωδή]

Κύριε, Στάθη

Σας ευχαριστώ, δεν γνώριζα τα στοιχεία που δίνετε, όσον αφορά την συμβολή αίματος των,
κατά την διάρκεια του Παγκοσμίου Πολέμου, εναντίον των δυνάμεων του Άξονα.
Η αναφορά στην επέτειο του 40΄σε σχέση με τους  Τριγλιανούς, είναι προφανές οτι δεν έχει καμία σχέση με τον στείρο τοπικισμό, που ταλάνισε την χώρα, τον 19ο  αιώνα.

Παρακολουθώ εδώ και δύο μέρες μέσω του youtbe.gr ,την εκπομπή "Αντιθέσεις" του δημοσιογράφου Σαχίνη από το κανάλι Κρήτη ΤV. όπου  περιγράφεται από μια 20 αδα ειδημόνων, η πολιτικο- στρατιωτική κατάσταση, όπως αυτή ίσχυσε πριν του '85 και όπως αυτή διαμορφώνεται σήμερα,
με τις δύο τελευταίες κυβερνήσεις του τόπου, όσον αφορά τα ανατολικά θαλάσσια σύνορα μας.

Δεν σας κρύβω ότι, το άρθρο σας για το έπος του ΄40, φαντάζει, ως προς τα τεκταινόμενα
στο Ν.Α. Αιγαίο,  σαν μια 'ασπρόμαυρη ξεθωριασμένη φωτογραφία εποχής΄, κολλημένη
στην ακριβώς άλλη άκρη της διαγωνίου, σε σχέση με τον τόπο επιχειρησιακής πίεσης,
από την γείτονα Τουρκία,εδώ και τέσσερεις μήνες.

Η υπό διαμόρφωση έγχρωμη 'φωτογραφία', των τεσσάρων navtex νότιο ανατολικά της Ρόδου,
όπως περιγράφεται από τους  προσκαλεσμένους του Κυρίου Σαχίνη, έρχεται σε πλήρη
αντίθεση με ότι επιχειρήθηκε κατά το έπος του '40. Ο τίτλος της εκπομπής είναι:
" Αιγαίο- Ανατολική Μεσόγειος και αποκαλύψεις".

Θεοδοσία